Srbija, zemlja fresaka

U četvrtak, 3. novembra u 19 sati, u galeriji Muzeja rudarstva i metalurgije, biće upriličeno svečano otvaranje izložbe Narodnog muzeja u Beogradu - Galerije fresaka "Srbija, zemlja fresaka", na kojoj će biti predstavljeni detalji živopisa katedrale grada Prizrena, Bogorodice Ljeviške.


 Bogorodica Ljeviška je složeno zdanje kompleksnog rasporeda i razuđenih svodova, tipa upisanog krsta sa pet kupola i zvonika na zapadnoj fasadi, saborna je crkva Prizrena. Bogat izbor tema bio je naglašen kako veličinom hrama, tako i vremenom nastanka slikarstva. Naime, 1310-1313 godina, kada se oslikava Bogorodica Ljeviška, vreme je narativnog stila u kojem vlada težnja ka detaljnom ilustrovanju teksta. Dinamična slika, jakih svetlo tamnih odnosa, ostvarena je od strane radionice čiji je protomajstor pomenut u natpisu u priprati hrama. Evtihije i Mihailo, prezimenom Astrapa navedenom u Ljeviškoj, bili su slikari čiji se rad sa sigurnošću može pratiti od Bogorodice Perivlepte u Ohridu, da bi za kralja Milutina svake sezone, a nekada i za više sezona, oslikavali po hram. 


Kopije malog formata slikarstva iz Ljeviške, a koje su izradili kopisti fresaka Zdenka i Branislav Živković, za osnovni cilj imaju prenos likovnosti, preko motiva koje se često ne zapažaju na scenama. U kompletnom opusu koji se sastoji od 148 kopija malog formata, odjekne slikarstvo i po vertikali hrama, od Hrista Pantokratora do zone stojećih figura, kao i po horizontali, od oltara do učenih tema spoljne priprate. Iako na drugi način predočeno i u ponovljenom slikarstvu prikazano, iz detalja blesne celina slikarstva prizrenske katedrale.


Autor izložbe je dr Bojan Popović, istoričar umetnosti, viši kustos Narodnog muzeja u Beogradu.